Ankilozan Spondilit – Syndesmofit

Omurgamız 25 ‘Vertebra’ ve ‘Sakrum’dan oluşmaktadır. Ankilozan Spondilit (AS hastalarında vertebralar birbiri ile birleşmesine ‘SYNDESMOFİT’ denir. Syndesmofit, intervertebral disklerin anulus fibrozis denen dış tabakasının vertebra köşelerine yapıştığı yerlerdeki entezit (birleşme yerinin iltihaplanmsı) ile başlar, inflamasyonun devam etmesi sonrası kemikleşme ile sonuçlanır. Hastalığın atak sıklığı, sigara ve osteoporoz syndesmofit oluşumu hızlandırmaktadır. AS’li hastaların en çok korktukları durum aslında budur. Hareket edememe ve omurganın tek parçaya dönüşmesi AS’li hastaların korkulu rüyasıdır. Tedavilerin temel amacı da aslında hastanın ağrılarını azaltmak ve omurga kaynamalarına engel olmaya çalışmaktır. AS hastalarında kemik yoğunluğundaki azalmanın ana belirleyicileri sistemik inflamasyon ve kemik /komşu organlardaki inflamasyondur.
Kore’de yapılan bir çalışmada 50 yaş altı 190 hasta 2 yıl boyunca takip edildi. Kemik yoğunluğundaki azalmanın ve sigaranın syndesmofit ile ilişkisi incelendi. İnflamatuar süreçler, değiştirilmiş sistemik kemik remodelingi, artmış kemik rezorpsiyonu ve enflamatuar mediatörlerin osteoklastların (kemik yıkım hücresi) ve osteoblastların (kemik yapım hücresi) farklılaşması ve aktivitesi üzerindeki etkilerinden kaynaklanan kemik rezorpsiyonu ve artmış kemik oluşumu ile ilişkilidir. Yani kemikte oluşan inflamasyon kemiğin oluşum ve yıkım süreçlerini harekete geçirdiğinden, bu süreçler inflamasyonla bereber sürekli olduğundan, proinflamatuar (iltihabı artırıcı) sitokinler osteoklastik ve osteoblastik aktiviteyi etkileyebilir. Bu nedenle, AS’li hastalarda kronik inflamasyon kaynaklı kemik yoğunluğundaki azalma ve yeniden oluşum süreçleri, kemik yapılardaki dönüşüm syndesmofite yol açtığı düşünülmektedir. Sigaranın da bağımsız risk faktörü olarak bu süreçleri kötüleştirdiği sonucuna varılmıştır.
AS’li hastalarda inflamatuar süreçleri azaltan durumlar temel amaç olmalı ve desteklenmelidir. Ayrıca fiziksel aktivetelerdeki azalmanın da kronik inflamasyondan bağımsız osteopeniye neden olduğu ve bununda syndesmofite yol açabileceği düşünülmüştür. AS’li hastalarda fiziksel aktivitenin sempatik aktiviteyi düzenlediği ve kemik yoğunluğuna katkı sağladığı bilinen bir gerçektir. Syndesmofitten kurtulmanın en kolay yollarından biri de tabi ki fiziksel aktivitelerden geçmektedir fakat fiziksel egzersiz konusunda da bazı kafa karışıklıkları söz konusudur. Bilinenin aksine yürüme ve koşma atak dönmelerinde AS hastaları için uygun değildir ve şikayetlerin daha da artmasına neden olabilir. AS hastaları için en ideal spor yüzme ve germe/esneme egzersizleridir. Üşenmeden sıkılmadan geleceğe dair korkularımızdan kurtulmanın yolu her gün ortalama 30 dakika egzersiz (germe egzersizleri, plates vb.) ve haftada 1-2 gün 30-45 dk yüzmeden geçmektedir. Sportif faaliyetler ve beslenmenin anti inflamatuvar etkileri birçok çalışmada ortaya konulmuştur.
Omurga Düzleşmesi ve Syndesmofitten Kurtulmanın Pratik Önerileri:

– Yeterli miktarda su tüketimi (kilo*35 cc / gün içine yayılmış olarak )
– Her gün 30 dakika egzersiz
– Haftada 1-2 gün yüzme
– Anti – inflamatuvar gıdaları tüketmeye özen gösterilmesi (taze sebze – meyve, zerdeçal, zencefil vb.)
– İnflamatuvar gıdalardan kaçınılması (her türlü hazır gıda, büyük baş hayvan eti, fast- food tarzı yeme alışkanlığı, kızartmalı gıdalar vb.)
– Stres durumlarında papatya, sarı kantaron ve lavanta çayları tüketilmeli (Üçünün de sakinleştirici etkileri vardır kendinize uygun olanı deneyerek bulabilirsiniz, önerimiz günde bir fincan çay şeklinde demleyerek tüketme şeklidir. Üçünden azar azar da kullanılabilir.)
– Yeterince uyku, vaktinde uyku (Gece en geç 12’de ve 6 – 8 saat uyunması).
– Aşırı stresli durumlardan kaçınılması
– Sigaranın her türlüsünden sakınılması
– Aşırı alkol tüketiminden uzak durulması
– Elektromanyetik dalgalara en az düzeyde maruz kalınmaya gayret edilmeli (TV, bilgisayar, cep telefonu, Wi-Fi ağları, baz istasyonları vb.)
Kaynak : https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6235222/
www.drceyhunnuri.com